Interessante bijeenkomst over antifouling

10 november, 2017

Interessante bijeenkomst over antifouling

Hylke Steensma van het Watersportverbond was deze week - als enige vertegenwoordiger namens de pleziervaart - in Amsterdam aanwezig bij de themabijeenkomst 'Milieubewust omgaan met antifouling in de pleziervaart’ van het Kennisnetwerk Biociden Nederland (KBN). De bijeenkomst richtte zich op regelgeving (biociden beleid en handhaving), voorlichting over onder andere de effectiviteit van goedgekeurde producten aan booteigenaren en de ontwikkeling van milieuvriendelijke alternatieven (innovatie). Aanwezig waren vertegenwoordigers van de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT), het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM), waterschappen, het College voor de toelating van gewasbeschermingsmiddelen en biociden (Ctgb), Deltares, verfproducenten, watersportwinkels en jachtwerven.

Het nationaal en internationaal beleid is uitgelegd door Jochem van der Waals van het Ministerie van Infrastructuur en Milieu (IenM) en Jan Willem Andriessen van het College voor de toelating van gewasbeschermingsmiddelen en biociden (Ctgb). Bevindingen uit de handhaving zijn gedeeld door Jasper de Rijke van het Wetterskip Fryslân en Piet Vessies van het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier. Welke voorlichting aan de consument wordt gegeven werd verteld door Jeroen van den Heuvel van HISWA Vereniging en Angela Bolt van Milieu Centraal. Welke alternatieven met minder milieueffecten er zijn voor antifouling systemen met en zonder biociden werd verteld door Els Smit van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) en tenslotte gaf Jolanda Neeft van de Vereniging van Verf- en Drukinktfabrikanten (VVVF) de visie van verffabrikanten op recente ontwikkelingen en op alternatieven.

De pleziervaart in Nederland levert een grote bijdrage aan het welzijn, de gezondheid en de economie. Een continu aandachtspunt is dat veel middelen tegen aangroei van algen en schelpen aan boten (antifouling) schadelijk kunnen zijn voor het milieu. De overheid, organisaties in de watersportsector en fabrikanten van middelen proberen steeds een balans te vinden tussen goede werkzaamheid van middelen en minimalisatie van de milieubelasting. Regelgeving, voorlichting en innovatie zijn daarbij kernbegrippen en die waren voer voor een aantal verhitte discussies.

Dit KNB-event gaf een actueel overzicht van de laatste ontwikkelingen. Besproken is wat er nodig is om milieubewust omgaan met antifouling te bevorderen. Het Watersportverbond was onder andere aanwezig om:

 1) haar achterban goed voor te kunnen lichten,

 2) de zorgen met betrekking tot toegestane en legitiem te verkrijgen antifouling voor zout water in Nederland – die niet voldoet – te bespreken.

3) aandacht te vragen voor de onbalans die nu bestaat met betrekking tot toegestane producten in buurlanden

Jan Willem Andriessen gaf aan dat Europa in 2050 een non-toxic environment moet hebben. Nederland loopt al jaren voorop bij dit dossier. Het doel is harmonisatie in Europa, en andere landen moeten - net als Nederland - voldoen aan de Europese richtlijnen.  Nederland loopt duidelijk voorop. Consumenten en watersportwinkels hebben hier nu last van, en dat is in Amsterdam ook duidelijk aangegeven. Er werd gezegd dat circa 30% van alle antifoulings in Nederland uit het buitenland komt.

In het kort. Stoffen in antifouling moeten worden goedgekeurd door het Ctgb. Die goedgekeurde stoffen worden vervolgens in antifouling verwerkt. Er zijn op dit moment 12 goedgekeurde antifoulings in Nederland. Vooral over de antifouling voor zout water zijn klachten en er is frustratie bij consumenten. Vaker afspuiten en/of borstelen is nu nodig. Een mogelijk gevolg van overmatige aangroei is het risico voor de overdracht van exoten..

Simpel gezegd zijn er in Nederland dus vier soorten antifouling. Zoet en zout voor de pleziervaart en zoet en zout voor de beroepsvaart. Hylke Steensma heeft aangegeven dat er niet één soort pleziervaartuig op zoet water is, maar dat er ontzettend veel soorten zijn. Deltares gaf aan in 2018 graag onderzoek te willen doen naar welke antifoulings worden gebruikt, en dan vooral koperhoudende antifouling. Vanuit het Watersportverbond kan hier een bijdrage aan worden geleverd door het verspreiden van de link naar een anonieme enquête. Wat voor soort boot hebt u? Van welk materiaal is die gemaakt? Hoeveel dagen vaart u gemiddeld? Wat voor soort/merk antifouling gebruikt u nu? Bent u tevreden? Zeilt u ook wedstrijden? Gaat uw boot iedere winter de kant op?

Gevraagd is waarom in de beroepsvaart sterkere toepassingen mogen worden gebruikt dan in de recreatievaart. Uitgelegd werd dat grote beroepsvaartuigen verhoudingsgewijs meer varen en dat kleine recreatievaartuigen minder varen. Deze uitleg is niet naar voldoening, de schepen belasten tenslotte hetzelfde (KRW) water.

Er komt een verslag van de bijeenkomst en de presentaties worden gedeeld. Houd voor meer informatie de website www.watersporters.nl in de gaten.

Website Varen doe je samen! over antifouling.
Website Milieu Centraal over antifouling.
Lijst met middelen die wel toegestaan zijn in Nederland

Background