Doorvaart windenergieparken op zee onder voorwaarden toegestaan

22 december, 2015

Doorvaart windmolenparken op zee onder voorwaarden toegestaan

Het voorstel om doorvaart en medegebruik van windenergieparken onder voorwaarden toe te staan is onlangs goedgekeurd door het Ministerie van Infrastructuur en Milieu. Zij heeft besloten dat windmolenparken onder voorwaarden doorvaarbaar worden voor watersporters en andere gebruikers.

Dit is het resultaat van actieve lobby en overleg tussen de belangenbehartigers van de sector waterrecreatie en het Ministerie van Infrastructuur en Milieu. Door opname van dit onderwerp in het van Nationaal Waterplan 2016 – 2021 is het traject ‘doorvaart door windmolenparken’ nu afgesloten.  

Veiligheid op het water
Windenergieparken op zee zijn de nieuwste manier om duurzaam energie op te wekken. Het worden er steeds meer en de parken worden steeds groter met hogere windturbines. Volgens eerdere regelgeving was het verboden door deze gebieden heen te varen. Dit leidt tot gevaarlijke situaties, omdat sommige parken gesitueerd zijn in de nabijheid van drukke vaarroutes voor zeeschepen. Het risico is dat deze kleine scheepvaart, waaronder de recreatievaart, nu onnodig dicht bij een vaarroute komt omdat zij een windenergiepark moeten omzeilen. Een onwenselijke en onveilige situatie, zo vindt het Watersportverbond, het Platform Waterrecreatie en de Vereniging voor Beroeps (zeil)Chartervaart (BBZ, de zgn. Bruine Vloot).

Daarom zijn in 2014 deze partijen een lobby gestart om de windenergieparken doorvaarbaar te maken voor kleine schepen. Met succes! Het kabinet heeft besloten om in 2015 testen te gaan uitvoeren met betrekking tot de doorvaarbaarheid van windmolenparken. Een positieve uitkomst van de testen resulteert nu in het permanent doorvoeren van de veranderingen. 

Nieuwe spelregels van kracht
Per 1 januari 2016 zullen de nieuwe spelregels formeel in werking treden als onderdeel van het Nationaal Water Plan II. Omringende landen zijn ons al voorgegaan: zo zijn er in de meeste Engelse windparken geen belemmeringen voor de kleine scheepvaart en ook de Duitse overheid stelt parken onder voorwaarden open.

Doorvaart en medegebruik
Op dit moment is doorvaart en medegebruik van windparken op zee niet toegestaan. Verschillende gebruikers van de Noordzee zoals de recreatievaart en de (beroeps)visserij willen dat deze gebieden worden opengesteld. De afsluiting van de windparken voor deze en andere gebruikers gaat in de toekomst in toenemende mate knellen vanwege de windparkontwikkeling in het kader van het Energie akkoord, de toenemende drukte op zee en de verkleining van de visgebieden. Doorvaart en medegebruik van windparken kan bijdragen aan efficiënt ruimtegebruik en biedt bovendien kansen voor versterking van het duurzaam gebruik en de biodiversiteit van de Noordzee. Het beleid is, dat vanaf 2017 in principe in alle operationele windparken op zee doorvaart en medegebruik onder voorwaarden mogelijk gemaakt wordt.

Doorvaart wordt mogelijk gemaakt voor kleinere vaartuigen met een maximumlengte, onder voorwaarden die handhaafbaar zijn en leiden tot een acceptabel niveau van SAR-mogelijkheden.  Helaas blijven de parken wel gesloten voor sportduikers die vooral belangstelling hebben voor de onderwater fauna en flora die bij turbinefunderingen ontstaat. Medegebruik wordt mogelijk gemaakt voor recreatie en activiteiten die niet leiden tot bodemberoering en voor aquacultuur en andere vormen van duurzame energieopwekking.

In de in 2017 open te stellen operationele parken wordt gemonitord: wat zijn de activiteiten die daar plaatsvinden en met welke frequentie. In samenwerking met de betrokken sectoren zal het Rijk voorafgaand aan de openstelling een voorlichtingscampagne starten. Op basis van monitoring en evaluatie van de vanaf 2017 opengestelde parken (gedurende twee hoogseizoenen na de openstelling) kan medio 2020 een eventuele aanpassing van de beleidsregels alsmede van de besluiten tot de instelling van een veiligheidszone plaatsvinden medio 2020.

Maatregelen en planning
Om de risico’s van dit nieuwe beleid te beperken en de voorwaarden te kunnen handhaven zal een aantal maatregelen genomen worden. 
- Doorvaart van de veiligheidszone rondom windparken is alleen toegestaan voor schepen met een lengte van 24 meter of minder; 
- Doorvaart van de veiligheidszone rondom windparken is alleen toegestaan gedurende de dag;   
- Doorvaart van de veiligheidszone rondom windparken is alleen toegestaan voor schepen die een AIS aan boord hebben die tijdens de doorvaart van de veiligheidszone ook in werking is;   
- Doorvaart van de veiligheidszone rondom windparken is alleen toegestaan voor schepen die een marifoon (VHF) aan boord hebben en deze ook uitluisteren en hiermee communiceren tijdens de doorvaart van de veiligheidszone;
- Beoefenen van de duiksport is verboden binnen de veiligheidszone;   
- Binnen de veiligheidszone zijn activiteiten die een gevaar of hinder oplevert voor de exploitatie van het park verboden. Daarbij wordt iedere activiteit door derden op een afstand kleiner dan 50 meter van de windturbine als gevaarlijk en/of hinderlijk beschouwd.  

Meer informatie: ‘Actieve lobby voor vrije doorvaart windturbinepark’ en ‘Succesvolle lobby wind op zee’.
 
Background